วันนี้มา review ลำโพงตัวนึง ซึ่งผมชอบมากตั้งแต่เห็น preview แล้ว

ลำโพง Dayton SIGxxx-4 เป็นซีรีย์ที่ออกแบบมาได้ตามตำรามาก ๆ ซึ่งสำหรับคนที่ศึกษางานวิจัยเกี่ยวกับลำโพงมาอย่างผมก็ต้องบอกเลยว่าว้าวพอสมควร ซึ่งมีอะไรบ้างสามารถดูได้ที่
https://daytonaudio.com/product/1914/sig120-4-4-signature-series-extended-range-40w-driver-4-ohm แต่เดี๋ยวผมจะมาแปรให้อ่านกัน

Dayton SIG120-4 เป็นลำโพง 4 นี้ว และเป็นตัวเล็กที่สุดในซีรีย์นี้ เปิดตัวในราคา 30 เหรียญ หรือประมาณ 1200-1300 บาท ซึ่งเป็นราคาที่ดีมาก ๆ ส่วนในไทยก็สามารถสั่งได้จากร้านสามดีออดิโอ ซึ่งก็จะมีค่าใช้จ่ายเพิ่มอีกและใช้เวลาขนส่งประมาณเดือนนึงตามสไตล์ของที่สั่งจากอเมริกา

ส่วนหน้าตา Dayton SIG120-4 เป็นอย่างไร ไปดูกันเลย

  1. หน้าตาภายนอก กรวยลำโพงเป็นอลูมิเนียม เรียบ ๆ ไม่มีแคป โครงเป็นอลูมิเนียมหล่อมีความแข็งแรง ด้านหลังเป็นเพลทสแตนเลสที่ CNC เป็นรุ่นและโลโก้อย่างสวยงามไม่ต้องใช้สติ๊กเกอร์

  1. การออกแบบส่วนของแม่เหล็ก
  • T-yoke หรือแกนกลางที่สูงกว่า top plate ซึ่งเป็นวิธีหนึ่งที่ช่วยให้สนามแม่เหล็กมีความสมมาตรด้านบนและด้านล่างมากขึ้น
  • แหวนอลูมิเนียมวางขั้นระหว่างแม่เหล็กและ voice coil ทำหน้าที่เป็น shorting ring ช่วยลด eddy current ได้
  • รูระบายความร้อนที่มีขนาดพอเหมาะ

ซึ่งทั้งหมดนี้เป็นเทคนิคที่จะช่วยลด distortion ทำให้ลำโพงนี้มีเสียงเพี้ยนน้อยมาก ๆ แม้กระทั้งเปิดเสียงดัง ๆ ทาง Dayton ยังบอกด้วยว่าลำโพงรุ่นนี้ยังออกแบบโดยผ่านการวัดมาในทุก ๆ ขั้นตอนด้วยเครื่อง Klippel ทำให้สามารถมั่นใจในสมรรถนะ ความน่าเชื่อถือ และความสม่ำเสมอได้

  1. Voice Coil

voice coil ของลำโพงรุ่นนี้เป็น อลูมิเนียมเคลือบทองแดง (CCA) ซึ่งถึงจะมีความสามารถนำไฟฟ้าและความร้อนสู้ทองแดงไม่ได้แต่มีข้อดีด้านน้ำหนักที่เบา ทำให้ลำโพงมีประสิทธิภาพสูงและสามารถเล่นความถี่ได้สูงขึ้นอีกด้วย

แกน หรือ former เป็นพลาสติก polyimid (หรือเรียกว่า Kapton?) แข็งแรง ทนควานร้อน ไม่นำไฟฟ้า มี mechanical damping ที่ดี และทำให้การตอบสนองความถี่เรียบขึ้น

ตัว spider โก่งตัวขึ้นมาเล็กน้อย ทำให้เกิดการระบายอากาศที่ voice coil ได้ดีขึ้น ซึ่งช่วยในการใช้งานนาน ๆ อีกด้วย

  1. หน้าลำโพง กรวยลำโพงเป็น อลูมิเนียมอโนไดซ์ ทำให้กรวยมีความบาง เบา แต่ก็ยังแข็งแรง ช่วยลดการเกิด distortion ได้

ถ้าสังเกตุที่ขอบกรวย จะเห็นว่ามีการเอาอลูมิเนียมมาขึ้นรูปให้ยุบลงไปเพื่อรับกับขอบ surround ทำให้เรียบต่อเนื่อยกัน รวมถึงมุมองศา surround ที่ต่อเนื่องกันไปทำให้สามารถลด distortion ได้อย่างมาก

  1. การวัดเสียง ผมติดตั้งลำโพงบนตู้ open baffle หน้ากว้าง 21 x 21 ซม. ที่ damping ด้านหลังด้วย rockwool หนา 20 ซม. ซึ่งจากการทดสอบหลายรอบก็พบว่าพอจะหักล้างเสียงจากหลังลำโพงพอได้อยู่ แต่ก็จะมีผลกับการวัดอยู่บ้างรวมกับ baffle diffraction แล้วผลที่ได้ก็จะมีความคลาดเคลื่อน +-3 db โดยประมาณ เวลาวัดจะวัดที่ระยะห่าง 50 ซม. ไม่ได้กำหนด voltage ที่ใช้ขับลำโพง แต่มี celibate ความดังด้วยเครื่องวัดมาตรฐาน และเปิดเสียงให้ดังกว่าการใช้งานปกติ ห้องที่ใช้วัดมีการทำ acoustic treatment มาดีพอสมควร noise floor อยู่ประมาณ 32-40db

  1. Frequency Response

จะเห็นว่า Dayton SIG120-4 มี response ที่เรียบมาก ๆ และสามารถเล่นได้ถึง 3kHz ได้อย่างสบาย ๆ โดยไม่สูญเสีย directivity เลย

อีกอย่างที่ทำได้ดีมาก ๆ คือ cone breakup ที่น้อยมาก ๆ อาจมีแถว 5-6kHz จุดนึง และ 12-14kHz อีกจุดนึงซึ่งจัดการได้ไม่ยาก

  1. วัด distortion

จากสเป็คที่ผ่านมาจะเห็นว่าการออกแบบจะเน้นไปที่การลด distortion เยอะมาก ๆ และนี่เป็นผลลัพธ์ที่วัดได้ (ความถี่ต่ำกว่า 200Hz ใช้ผลไม่ค่อยได้นะ เพราะห้องอัดยังไม่ดีพอ)

ผลที่ออกมาคือ distortion ที่ต่ำมาก ๆ เพียงแค่ 0.5% เท่านั้น และเลียงที่วัดดังถึง 87db@50cm ซึ่งก็คือถ้าฟังความดังปกติในห้องธรรมดาที่ 70db distortion ก็จะต่ำกว่า noise floor อีก

ลำโพงราคา 30USD ที่มี distortion ต่ำขนาดนี้ ผมคิดว่า น่าจะหาคู่แข่งได้ยาก

  1. nearfield measurement ปกติผมจะตัดกราฟนี้มาใช้เฉพาะความถี่ต่ำ ๆ เท่านั้น แต่อันนี้เอาให้ดูเพราะผมไม่เคยเจอลำโพงที่มี nearfield เรียบขนาดนี้มาก่อน

  1. waterfall โดยปรกติแล้วจุดอ่อนอีกอย่างหนึ่งของดอกอลูมิเนียมคือ มันจะสั่นและสะสมพลังงานไว้มากโดยเฉพาะในช่วง mid-high ซึ่งใน Dayton SIG120-4 นั้นแทบไม่มีเลย

10. สรุป Dayton SIG120-4 เป็นลำโพงที่ถูกออกแบบมาได้อย่างฉลาดมาก ๆ เห็นได้จากผลการวัดที่ออกมาดีในทุกมิติ ในขณะที่ต้นทุนต้นทุนการผลิตต่ำมากเห็นได้จากราคาขายเพียง 30 USD เท่านั้น

เป็นการยืนยันประโยคนี้จาก Dayton จริง ๆ The Dayton Audio Signature Series was designed to give DIY speaker designers access to the pinnacle of speaker technology at the value expected from Dayton Audio.